Opiniërend artikel

Tussen universalistische aspiraties en pluralistische realiteit

De toekomst van het Internationaal Strafhof

A.M. de Hoon

Post thumbnail

Dit artikel bespreekt de problemen van het Internationaal Strafhof – zoals het terugtreden van Afrikaanse staten – als symptomen van de spanningen die bestaan tussen enerzijds de universaliteitsgedachte waarop het internationaal strafrecht gestoeld is en anderzijds de pluriforme en complexe werkelijkheid van de wereld. Het stuk beargumenteert dat om internationaal strafrecht duurzaam en effectief te laten bijdragen aan maatschappelijk herstel na massageweld, moet worden gebroken met tekortschietende assumpties en een realistischer beeld moet ontstaan van wat het Hof wel en niet kan.

Opinie | Opiniërend artikel
oktober 2017
AA20170810

Tussentijdse begrotingswijzigingen: de duivel zit in de uitvoering

Uitvoerende en niet-uitvoerende bestuurders van naamloze en besloten vennootschappen

J.B. Wezeman

In dit artikel gaat Wezeman in op het wetsvoorstel dat dient ter wijziging van de interne verhoudingen binnen bestuur en toezichthoudend orgaan (raad van commissarissen) bij een besloten of naamloze vennootschap. In de toekomst, als het wetsvoorstel daadwerkelijk wet wordt, is het voor een vennootschap mogelijk om voor een monitisch (one-tier) of dualistisch (two-tier) bestuursmodel te kiezen. In dit artikel wordt in grote lijnen het wetsvoorstel besproken. Aan de orde komen de introductie van uitvoerende en niet-uitvoerende bestuurders, de persoonlijke aansprakelijkheid van bestuurders. Ook wordt de herziening van de tegenstrijdig belang regeling besproken.

Opinie | Opiniërend artikel
februari 2009
AA20090110

Unfair commercial practice ≠ unfair contract term ≠ void contract

The CJEU’s judgment in the case C-453/10 (Pereničová and Perenič)

J. Luzak

Post thumbnail In de relatie tussen consumenten en handelaren zijn consumenten niet zelden in het nadeel, bijvoorbeeld vanwege onredelijke voorwaarden in standaardcontracten, of door misleidende informatie over prijzen voor producten of diensten. Wat gebeurt er nu als een consument een onredelijke voorwaarde uit een standaardcontract aanvecht? Vervalt dan het hele contract? Joasia Luzak onderzoekt dit aan de hand van HvJEU-uitspraak C-453/10 (Pereničová and Perenič). Dit artikel is geschreven in het Engels.

Opinie | Opiniërend artikel
juni 2012
AA20120428

Urgenda tegen de Staat der Nederlanden: aan wiens kant staat de Nederlandse burger eigenlijk?

O. Spijkers

Post thumbnail In het rechtbankvonnis (2015) in de Urgenda-zaak werd het nalaten van de Nederlandse Staat om de uitstoot van broeikasgassen vanuit Nederlands grondgebied tot een aanvaardbaar niveau terug te (doen) brengen, beschouwd als een schending van de zorgplicht (gevaarzetting) van artikel 6:162 lid 2 Burgerlijk Wetboek. Door dit nalaten bracht Nederland de eigen bevolking in gevaar. In 2018 kwalificeerde het gerechtshof datzelfde nalaten door de Staat als een schending van de mensenrechten van de Nederlandse bevolking, in het bijzonder het recht op leven en een schone leefomgeving. In deze bijdrage onderzoek ik of de Urgenda-zaak gezien kan worden als een succesvol voorbeeld van strategisch procederen voor mensenrechten, dat wil zeggen het op een strategische manier inzetten van een juridische procedure, waarin de mensenrechten centraal staan, om op deze wijze te proberen algemene beleids­wijzigingen teweeg te brengen in het belang van de samenleving als geheel. Daarbij kijk ik ook naar de reactie van de Nederlandse samen­leving op deze procedure. Die lijkt verdeeld. Sommige Nederlandse burgers beschouwen Urgenda als een stichting die moedig opkomt voor de goede zaak, anderen hebben juist meer sympathie voor de weifelende Nederlandse Staat.

Opinie | Opiniërend artikel
maart 2019
AA20190191

Van een goede buur tot een verre vriend: wie mag er over het slachtoffer spreken?

A.K. Bosma

Post thumbnail

Slachtoffers van ernstige misdrijven kunnen spreekrecht uitoefenen ter terechtzitting. Wanneer het slachtoffer door het misdrijf is overleden, mogen nabestaanden het woord voeren. Met de term ‘nabestaande’ wordt een familielid bedoeld. De Wet uitbreiding slachtofferrechten verruimt deze term door inclusie van stieffamilie. Is de keuze voor verwantschap als maatstaf voor spreekgerechtigdheid de juiste?


Advertorial

PAO cursus Actuele ontwikkelingen in het straf(proces)recht

Op 21 december kunt u bij de VU Law Academy nog op de valreep voor het kerstreces uw opleidingspunten halen. Van 13.30-17.30 geven mr. dr. Klaas Rozemond en mr. Abhijit Das u de gelegenheid om in één cursusdagdeel kennis te nemen van de actuele stand van zaken op het terrein van het materiële strafrecht en het strafprocesrecht. De belangrijkste arresten van het afgelopen jaar worden op een rij gezet, samengevat en van deskundig commentaar voorzien. Ook wordt, voor zover relevant en actueel, ingegaan op de belangrijkste wijzigingen op het terrein van de strafrechtelijke wetgeving. Meer informatie en het inschrijfformulier vindt u via deze link van de PAO cursus Actuele ontwikkelingen in het straf(proces)recht Strafrechtelijke activiteiten in 2022 Leergang Strafrechtelijk bewijsrecht aan de VU: aanvallen door effectief te verdedigen Als uw cliënt strafrechtelijk vervolgd wordt, wilt u hem optimaal ondersteunen. Deze ondersteuning begint bij een effectief verweer in de rechtszaal. Hiervoor is het van groot belang dat u de relevante regels uit de wet en de jurisprudentie kent. Met de leergang Strafrechtelijk bewijsrecht vanuit verdedigingsperspectief verzamelt en verscherpt u die kennis. Deze interactieve en praktijkgerichte leergang start op 12 april 2022 en wordt verzorgd docenten uit de wetenschap en gerenommeerde advocatenkantoren en rechtelijke macht. De leergang is afgelopen jaar beoordeeld met weer ruim een 8! Volgens de deelnemers zijn de ervaringen van een (plv) rechter, advocaat en deskundigen zeer interessant en goed bruikbaar voor in de praktijk. Het succesvol afronden van deze leergang biedt u toegang tot de leergang Specialisatie Strafrecht. Met het diploma van de leergang Specialisatie Strafrecht voldoet u aan één van de voorwaarden voor lidmaatschap van de NVSA (Nederlandse Vereniging van Strafrecht Advocaten). Meer informatie vindt u op de site van de leergang Strafrechtelijk bewijsrecht

Opinie | Opiniërend artikel
december 2021
AA20211074

Van een lijdelijke naar een leidende rechter

R.C. Hartendorp

Post thumbnail Tegenwoordig is de civiele rechter alles behalve lijdelijk. De rechter handhaaft de procesorde, hij heeft een actieve rol bij het vaststellen van de feiten en hij gaat op zoek naar het recht. Maar daarnaast heeft de rechter tijdens de zitting steeds vaker een gesprek met partijen zelf en wordt ook aandacht gegeven aan procedurele rechtvaardigheid, conflictoplossing en actieve rechtsbescherming. In deze bijdrage wordt betoogd dat deze ontwikkelingen om een leidende in plaats van een lijdelijke rechter vragen.

Opinie | Opiniërend artikel
januari 2026
AA20260038

Van gemeentelijk verbod naar nationale norm: de juridische wenselijkheid van het fossielereclameverbod

A.S. de Vries

Post thumbnail In deze bijdrage betoogt de auteur dat het gemeentelijke fossielereclameverbod van Den Haag slechts een eerste stap is. Fossiele reclames dragen bij aan de normalisering van vervuiling en ondermijnen klimaatbeleid. Door het schadebeginsel van Mill te herlezen in communitaristisch perspectief, wordt duidelijk dat overheidsingrijpen niet alleen legitiem, maar ook noodzakelijk is. De tijd is rijp voor een nationaal fossiel reclameverbod dat recht doet aan collectieve belangen en toekomstig welzijn.

Opinie | Opiniërend artikel
januari 2026
AA20260018

Van marginale rechterlijke toetsing naar toetsing op maat: einde van een geconditioneerde respons?

R. Ortlep, W.S. Zorg

Post thumbnail

Bij beleids- of beoordelingsvrijheid van het bestuursorgaan is doorgaans de geconditioneerde respons dat de bestuursrechter marginaal toetst. De doctrine lijkt zich evenwel steeds meer te ontwikkelen richting een toetsing op maat. Besproken wordt of van een dergelijke ontwikkeling sprake is en, zo ja, of zij van algemene aard is.

Opinie | Opiniërend artikel
januari 2018
AA20180020

Van oude dingen die maar niet voorbij willen gaan

H. Willems

Het voor de poorten van het Staatsblad wegslepen door de minister van Justitie van het nieuwe recht inzake de personenvennootschap, noopt tot kennisneming van bijna 200 jaar oude wetgeving en van soms meer dan 100 jaar oude, soms lastig vindbare en soms onnavolgbare rechtspraak.

Opinie | Opiniërend artikel
maart 2013
AA20130209

Van request-civiel naar herroeping

C.J.J.C. van Nispen

In deze bijdrage aan de Rode Draad wordt beschreven hoe de, historische, regeling van het request-civiel wordt omgevormd tot de regeling van herroeping in het burgerlijk proces.

Opinie | Opiniërend artikel | Overig | Rode draad | Rechstmiddelen
juni 2001
AA20010432

Vechten tegen windmolens. Het representativiteitsvereiste bij ideële vorderingen als idee-fixe

E. Bauw

Post thumbnail Een motie van de Tweede Kamer over het representativiteitsvereiste bij ideële vorderingen bij collectieve acties heeft voor veel ophef gezorgd. In deze bijdrage staat de vraag centraal of de in de motie gevraagde strengere toetsing aan het vereiste de juiste remedie is voor de zorgen van Kamerleden over het gebruik van collectieve acties door belangenorganisatie en of daarvoor alternatieven bestaan.

Opinie | Opiniërend artikel
juni 2023
AA20230434