Metajuridica

Rome, Luxemburg, Den Haag: de prejudiciële procedure als rechtsvormend instrument

E.S. Daalder, R. de Graaff

Post thumbnail

Sinds 1 juli 2012 bestaat de mogelijkheid om aan de Hoge Raad prejudiciële vragen te stellen. Hij zal dit instrument kunnen gebruiken om zijn positie als rechtsvormer te versterken. De Hoge Raad is niet de eerste rechter die over dit middel beschikt. De prejudiciële procedure kent belangrijke voorgangers op Europees niveau, die in deze bijdrage worden belicht. 

Rode draad | Rechtsvorming door de Hoge Raad
april 2015
AA20150324

Maandbladartikel

Romeins recht in het rechtencurriculum – een pleidooi

Y.E.M. Cremers, D. de Vries

Waar een vak Romeins recht vroeger verplicht deel uitmaakte van de Nederlandse bacheloropleidingen Rechtsgeleerdheid, kennen thans nog slechts drie van de tien rechtenfaculteiten een verplicht vak Romeins recht. In de hoop de bredere ontwikkeling van een afnemende interesse in de historische wortels van ons recht te keren, geven de auteurs een pleidooi voor structurele verankering in het rechtencurriculum van een vak Romeins recht. Met een historisch, een academisch en een praktisch argument hopen zij het Romeinse recht weer op de curriculaire kaart te zetten.

Opinie | Redactioneel
september 2022
AA20220611

Maandbladartikel

Rondrennende mieren

G. Boogaard

Post thumbnail Sinds Kortmann openlijk twijfelde aan het vaste refrein van de Hoge Raad over zijn rechtsvormende taak, is het alsof iemand in een mierenhoop geprikt heeft. De ene helft van de mieren vertoont grote agitatie, kennelijk van mening dat daarmee het gevaar kan worden bestreden. De andere helft gaat met de eieren sjouwen, kennelijk met het oogmerk deze in veiligheid te brengen.

Opinie | Amuse
juni 2011
AA20110416

Maandbladartikel

Roulerende rechters-commissarissen. Liever kwijt dan rijk?

R. Hollemans

Post thumbnail De rechter-commissaris houdt toezicht op het beheer en vereffening van de failliete boedel door de curator. In deze aflevering van de Blauwe Pagina’s bepleit Ruben Hollemans dat rechtbanken moeten streven naar specialisatie van rechters-commissarissen. Door zich te specialiseren in het faillissementstoezicht kunnen zij immers effectiever toezicht houden op de gespecialiseerde en ervaren curatoren.

Blauwe pagina's | Liever kwijt dan rijk
september 2023
AA20230612

Maandbladartikel

Rovers en rechters. Het hof van Aemilius Papinianus

E. Koops

Deze aflevering van de column ‘Romeinen’ gaat over Aemilius Papinianus, een gevierd en standvastig jurist met politieke gaven, die op gewelddadige wijze aan zijn eind kwam.

Perspectief | Column
november 2021
AA20211047

Maandbladartikel

Ruimte door regels

P.C. Westerman

Post thumbnail Nationale wetgevers en lokale regelgevers lijken het over één ding eens te zijn: een teveel aan regels zorgt voor ‘druk’. Gestreefd moet worden naar een ‘regellichte’ omgeving. Maar zijn regels altijd drukkend? Leidt vermindering van regels altijd tot meer vrijheid? In dit artikel onderscheidt Pauline Westerman verschillende soorten regels, analyseert en bekritiseert zij een vaak aangeprezen strategie ter vermindering van de regeldruk en tot slot draagt zij enkele alternatieven aan.

Verdieping | Verdiepend artikel
oktober 2012
AA20120720

Maandbladartikel

Salvius Julianus, kampioen van het systeem

E. Koops

In deze aflevering van ‘Romeinen’ vertelt Egbert Koops over Salvius Julianus, een topjurist die ook in de Lage Landen actief was, en die in opdracht van Hadrianus de definitieve versie van het jaarlijkse edict van de praetor vastlegde.

Perspectief | Column
maart 2022
AA20220223

Maandbladartikel

Sancties

M. Henket

Dit artikel is het eerste in een reeks over sancties. Het beoogt enkele oriëntatiepunten te bieden waaraan in latere bijdragen gerefereerd zou kunnen worden. Na een voorstel tot begripsbepaling (paragraaf 2) volgt een korte vergelijking van de wijze van sanctionering in de verschillende rechtsgebieden (paragraaf 3). Paragraaf 4 behandelt het onderscheid tussen punitieve, reparatoire en andersoortige sancties. De overige paragrafen zijn gewijd aan criteria voor sanctionering. Dat daarbij relatief veel aandacht uitgaat naar de procedure sluit niet alleen aan bij ontwikkelingen in het geldende recht, maar ook bij de aandacht in de rechtsfilosofie voor procedurele rationaliteit en legitimiteit.

Overig | Rode draad | Sancties
januari 1997
AA19970006

Maandbladartikel

Scepsis en reflexiviteit

Over de bijdrage van reflexieve vakken aan de academische vorming van rechtenstudenten

B.M.J. van Klink, U.R.M.T. de Vries

Post thumbnail

Wat dragen de reflexieve (of metajuridische) vakken precies bij aan de academische vorming van rechtenstudenten? Heel wat, aldus Bart van Klink en Bald de Vries in deze bijdrage.

Perspectief | Perspectiefartikel
november 2016
AA20160893

Maandbladartikel

Schending van het recht als cassatiegrond

W.D.H. Asser

Vanaf april 2009 verschijnt in Ars Aequi de ‘canon van het recht’ met daarin alles wat je moet weten om bij juridisch triviant een kans te maken. Elke maand komen drie of vier vensters aan bod. De canon is samengesteld door een commissie van gerenommeerde hoogleraren uit verschillende rechtsgebieden en van verschillende faculteiten, te weten: Tineke Cleiren, Corjo Jansen, Tijn Kortmann, Hans Nieuwenhuis, Sacha Prechal en Raymond Schlössels onder voorzitterschap van Jan Lokin.

Overig | Rode draad | Canon van het Recht
februari 2010
AA20100125

Maandbladartikel

Schikken ter zitting: praktijk en goede manieren

J. van der Linden

Janneke van der Linden promoveerde op 21 mei 2010 aan de Universiteit van Tilburg op het proefschrift getiteld: De civiele zitting centraal: informeren, afstemmen en schikken. In deze bijdrage vertelt zij waar haar bevindingen in de kern op neerkomen.

Literatuur | Proefschriftbijdrage
december 2010
AA20100910

Maandbladartikel

Scriptie als passende afsluiting van de bacheloropleiding Rechtsgeleerdheid?

M.V.R. Snel

Is een bachelorscriptie een zinvolle en passende afsluiting van een bacheloropleiding Rechtsgeleerdheid? In deze bijdrage wordt betoogd dat dit het geval is, maar wel met de kanttekening dat men er verstandig aan doet de bachelorscriptie niet als het enige afsluitende product aan te merken, maar als een onderdeel van een afstudeerprogramma dat bestaat uit verschillende toetsonderdelen waarin, bij elkaar opgeteld, de student laat zien alle eindkwalificaties van de bacheloropleiding rechtsgeleerdheid te beheersen.

Perspectief | Perspectiefartikel
juni 2022
AA20220508

Maandbladartikel